Make your own free website on Tripod.com

SITUACIONISTIČKA INTERNACIONALA

 

Instrukcije za pobunu

 

 

Ako se čini malo apsurdnim pričati o revoluciji, to je očigledno zbog toga što je organizovani revolucionarni pokret još odavno iščezao iz savremenih država, u kojima su koncentrisane mogućnosti presudne društvene transformacije. Ali sve alternative su još apsurdnije, pošto, na ovaj ili onaj način, uključuju prihvatanje postojećeg poretka. Ako je riječ «revolucionarno» neutralizovana do te mjere da se koristi u reklamiranju, da bi se opisale najmanje promjene u vječito promjenljivoj proizvodnji robe, to je zbog toga što se više nigdje ne izražavaju mogućnosti osnovne poželjne promjene.


Danas, revolucionarni projekat stoji optužen pred sudom istorijeoptužen za neuspjeh, za prosto izazivanje novog oblika otuđenja. Ovo se svodi na priznanje da je vladajuće društvo dokazalo sposobnost da se odbrani, na svim nivoima stvarnosti, mnogo bolje nego što su to revolucionari očekivali. Ne i da je postalo podnošljivije. Jednostavno, poenta je da je revoluciju potrebno ponovo izmisliti.


Ovo nameće određeni broj problema koje bi trebalo, teorijski i praktično, prevazići u narednih nekoliko godina. Možemo, ukratko, pomenuti nekoliko tačaka koje pod hitno treba razumjeti i riješiti.


Od tendencija usmjerenih ka regrupisanju, a koje su se pojavile poslednjih nekoliko godina među različitim manjinama evropskog radničkog pokreta, samo najradikalnija struja je vrijedna očuvanja: ona koja se okupila oko programa radničkih savjeta. Ne bi trebalo da se previdi ni činjenica da jedan broj elemenata koji stvaraju konfuziju teže da se uključe u ovu debatu (videti skorašnju saglasnost međulevičarskimfilozofsko-sociološkim časopisima različitih zemalja).


Najveća teškoća sa kojom se suočavaju grupe koje pokušavaju da stvore novi tip revolucionarne organizacije je uspostavljanje novih oblika međuljudskih odnosa unutar same organizacije. Društvene sile vrše stalni pritisak protiv ovakvih napora. Ali osim ukoliko se to ne postigne, metodima kojima tek treba eksperimentisati, nikada nećemo biti u mogućnosti da izbjegnemo specijalizaciju u politici. Zahtev za svačijim učestvovanjem često se degenenerše u puki apstraktni ideal, međutim, to je apsolutno praktična nužnost za stvarno nove organizacije i za organizaciju stvarno novog društva. Čak i ako borci više nisu samo podređeni koji izvršavaju odluke, koje su donijele vođe organizacije, još uvijek rizikuju da budu svedeni na ulogu posmatrača onih među njima koji su najkvalifikovaniji u politici shvaćenoj kao specijalizaciji; a na ovaj način se reprodukuju odnosi pasivnosti starog svijeta.


Ljudska kreativnost i učešće može se probuditi samo kolektivnim projektom koji se, eksplicitno, tiče svih aspekata proživljenog iskustva. Jedini način da se “podignu masejeste da se razotkrije užasan kontrast između mogućih konstrukcija života i današnjeg siromaštva života. Bez kritike svakodnevnog života revolucionarna organizacija je izolovani milje, uobičajena i krajnje pasivna kao i oni kampovi za odmor koji su specijalizovani teren savremene dokolice. Sociolozi, npr. Henri Rejmond u svojoj studiji o Palinuro-u, pokazali su kako na takvim mjestima spektakularni mehanizam, na nivou igre, ponovo stvara dominantne odnose društva kao cjeline. Ali oni se potom naivno odnose premaraznovrsnosti ljudskih kontakata”, npr., neprimjećujući da puko kvantitativno povećanje čini kontakte jednako bljutavim i neautentičnim kao što su to i drugdje. Čak i u najslobodarskijim i antihijerarhijskim revolucionarnim grupama, komunikacija između ljudi se ne garantuje političkim programom koji dijele. Sociolozi, prirodno, podržavaju napore koji imaju za cilj reformu svakodnevnog života, organizovanje njegove zamjene u slobodno vrijeme. Ali revolucionarni projekat ne može prihvatiti tradicionalno shvatanje igre, igre ograničene u prostoru, u vremenu i kvalitativnoj dubini. Revolucionarna igrastvaranje životaje suprostavljena svim sjećanjima na prošle igre. Nudeći tronedeljni odmor od života vođenog tokom četrdeset i devet nedelja, kamp-naselje “Club Med” oslanja se na jeftinu polinežansku ideologijuskoro kao što francuska revolucija predstavlja sebe u odeći republikanskog Rima, ili kao savremeni revolucionari koji sebe definišu prevashodno u odnosu na to koliko odgovaraju boljševičkom ili nekom drugom tipu militantne uloge. Revolucija svakodnevnog života ne može svoju poeziju izvlačiti iz prošlosti, već samo iz budućnosti.


Iskustvo isprazne dokolice koju je proizveo savremeni kapitalizam omogućio je kritičnu ispravku marksističkog shvatanja produženja vremena za dokolicu: Sada je jasno da potpuna sloboda vremena zahtjeva, prije svega, transformaciju rada i njegovog prilagođavanja u pogledu ciljeva, i pod uslovima koji su sasvim drugačiji od onih koji su sve do sada preovladavali kod prisilnog rada (pogledaj aktivnosti grupa koje izdajuSocialisme ou Barbarie” u Francuskoj, “Solidarity” u Engleskoj i “Alternative” u Belgiji). Ali oni koji sav naglasak stavljaju na potrebu promjene samog rada, njegovog racionalizovanja i navođenju ljudi da se zainteresuju za njega, i koji ne obraćaju pažnju na slobodni sadržaj života (npr. razvoj materijalno opremljene kreativne snage izvan tradicionalnih kategorija radnog vremena i vremena za odmor i rekreaciju) rizikuju da omoguće ideološku masku za harmonizaciju postojećeg sistema proizvodnje u smjeru veće efikasnosti i profitabilnosti, bez ikakvog dovođenja u pitanje iskustva ovakve proizvodnje ili neophodnosti za ovakvom vrstom života. Slobodna izgradnja čitavog prostorno-vremenskog individualnog života je zahtjev koji će biti potrebno odbraniti od svih vrsta snova o harmoniji u mozgovima ambicioznih menadžera društvene reorganizacije.


Različiti momenti dosadašnje situacionističke aktivnosti mogu se razumjeti samo u perspektivi ponovnog nastupanja revolucije, revolucije koja će biti društvena kao i kulturna, a čije polje djelovanja od samog početka mora biti šire nego tokom bilo kog od prethodnih pokušaja. SI ne želi da regrutuje pristaše ili sljedbenike već da okupi ljude koji su sposobni da se usredsrede na ovaj zadatak u godinama koje dolaze, svim sredstvima i bez brige oko etiketa. Ovo znači da moramo odbaciti tragove ne samo specijalizovane umetničke aktivnosti, već i specijalizovane politike; a naročito post-hrišćanski mazohizam, karakteristiku mnogih intelektualaca u ovom području. Ne tvrdimo da ćemo sami razvijati novi revolucionarni program. Kažemo da će se taj program, koji je u procesu nastajanja, praktično suprotstaviti vladajućoj stvarnosti, i da ćemo učestvovati u tom suprotstavljanju. Bez obzira šta će biti sa nama individualno, novi revolucionarni pokret neće biti stvoren bez uzimanja u obzir onog što smo zajedno tražili; što se može sumirati kao prelazak od stare teorije ograničene permanentne revolucije do teorije opšte permanentne revolucije.